Η στρατηγική σημασία της Τιθορέας δεν εξαντλήθηκε στα αρχαία τείχη ούτε στα απόρθητα ταμπούρια του 1821. Στη νεότερη και σύγχρονη ιστορία, η γη του Παρνασσού γέννησε και διαμόρφωσε στρατιωτικές και πολιτειακές προσωπικότητες πρώτου μεγέθους, των οποίων οι αποφάσεις, η οργανωτική ιδιοφυΐα και η πολεμική δράση καθόρισαν την πορεία του Ελληνισμού σε κρίσιμες καμπές.
Στρατηγός Ιωάννης Γιαννακίτσας: Ο Αρχιτέκτονας του Θριάμβου των Βαλκανικών Πολέμων
Γεννημένος στην Τιθορέα(σημερα σπιτι του Τριφυλλη,κοινως Γαλα), ο Αντιστράτηγος Ιωάννης Γιαννακίτσας υπήρξε μία από τις πιο επιδραστικές μορφές της νεότερης στρατιωτικής ιστορίας της Ελλάδας.
Η Διαδοχή του Ελευθερίου Βενιζέλου: Την άνοιξη του 1912, σε μια περίοδο έντονων διπλωματικών ζυμώσεων και επικείμενης σύγκρουσης στα Βαλκάνια, ο Ελευθέριος Βενιζέλος παρέδωσε στον Γιαννακίτσα το κρισιμότερο χαρτοφυλάκιο της κυβέρνησης — το Υπουργείο Στρατιωτικών.
Η Αναδιοργάνωση του Στρατεύματος: Σε στενή συνεργασία με τον πρωθυπουργό και τη Γαλλική Στρατιωτική Αποστολή υπό τον Στρατηγό Εντού (Eydoux), ο Γιαννακίτσας επιδόθηκε σε έναν αγώνα δρόμου:
Επανεξόπλισε πλήρως τις μονάδες με σύγχρονο οπλισμό και πυροβολικό (όπως τα περίφημα ταχυβόλα πεδινά πυροβόλα Schneider-Δαγκλή).
Αναδιάρθρωσε τη διοικητική μέριμνα, τις επικοινωνίες και το σύστημα επιστράτευσης.
Επέβαλε σύγχρονες τακτικές εκπαίδευσης και πειθαρχίας στο στράτευμα.
Ο Διπλασιασμός της Ελλάδας: Η άρτια αυτή προετοιμασία επέτρεψε στον Ελληνικό Στρατό να κινηθεί με αστραπιαία ταχύτητα το 1912–1913, επιτυγχάνοντας τις ιστορικές νίκες σε Σαραντάπορο, Γιαννιτσά, Μπιζάνι και Κιλκίς-Λαχανά, οδηγώντας στην απελευθέρωση της Μακεδονίας, της Ηπείρου και των νησιών του Αιγαίου.
Οι Γριβαίοι του Παρνασσού: Από τη Βελίτσα στους Εθνικούς Αγώνες
Η ιστορική οικογένεια των Γριβαίων, με βαθιές και αδιάσπαστες ρίζες από την Τιθορέα, προσέφερε διαχρονικά ηγετικές μορφές τόσο στα πεδία των μαχών όσο και στους κορυφαίους θεσμούς της Πολιτείας.
Στρατηγός Γεώργιος Γρίβας («Διγενής»):
Έλκοντας την καταγωγή του από τη γενιά των Γριβαίων του Παρνασσού,με μία από τις πολλές μαρτυρίες να είναι και αυτή του Δημήτρη Καρακώστα, Υπουργού παρά τω Πρωθυπουργώ την περίοδο της δικτατορίας, ο οποίος, λόγω της θέσεώς του, είχε πρόσβαση σε πλείστα αρχεία του ελληνικού κράτους, επιβεβαιώνοντας έτσι την αξιοπιστία της πληροφορίας, όπως ακούγεται σε συνέντευξή του στον παρακάτω σύνδεσμο στο YouTube.https://www.youtube.com/watch?v=J9kAgr4bGUA), ανέλαβε την ηγεσία του απελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ (1955–1959) στην Κύπρο ενάντια στη βρετανική αποικιοκρατία.
Εφαρμόζοντας πρωτοποριακές τακτικές ανταρτοπολέμου στις οροσειρές του Τροόδους, καθήλωσε υπέρτερες βρετανικές δυνάμεις, κατοχυρώνοντας το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης και οδηγώντας στην ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ιωάννης Γρίβας (1923–2016):
Ανεψιός του Στρατηγού «Διγενή», γεννήθηκε στην Κάτω Τιθορέα και αφιέρωσε τη ζωή του στην υπηρεσία της Θέμιδος.
Διετέλεσε Πρόεδρος του Αρείου Πάγου (1989–1990) και υπηρέτησε ως Υπηρεσιακός Πρωθυπουργός της Ελλάδας το φθινόπωρο του 1989, οδηγώντας τη χώρα με απόλυτο κύρος, θεσμική σταθερότητα και αμεροληψία στις εθνικές εκλογές.
Η Διαχρονική Παρακαταθήκη
Από την οργανωτική μεγαλοφυΐα του Ιωάννη Γιαννακίτσα που προετοίμασε τον θρίαμβο του 1912, μέχρι την επαναστατική δράση του «Διγενή» και τη θεσμική προσφορά του Ιωάννη Γρίβα, η Τιθορέα απέδειξε ότι αποτελεί μια αστείρευτη δεξαμενή ηγετικών φυσιογνωμιών, οι οποίες υπηρέτησαν το ελληνικό έθνος σε στρατιωτικό, εθνικό και πολιτειακό επίπεδο.
About the Author
